Beestachtige bollen
Anish Kapoor
Anish Kapoor (1954) is geboren in Bombay, India, en verhuisde in 1972 naar Engeland, waar hij nog steeds woont. Zijn werk is wereldberoemd.
In 2011 toonde hij in het Grand Palais in Parijs Leviathan: een gigantisch opgeblazen monster van vier bollen, 35 meter hoog, gemaakt van rood, doorzichtig pvc, dat je als bezoeker kon binnengaan.
In de buik van een walvis
sprookjes en feitjes
We kennen allemaal het verhaal van Jona die opgesloten zat in de buik van een walvis. Dit verhaal komt voor in de Bijbel, de Koran en de Thora. Jona zat drie dagen en nachten in de walvis omdat hij ongehoorzaam was geweest. Toen hij om vergeving vroeg, werd hij weer uitgespuugd.
Ook Geppetto en Pinocchio worden opgeslokt door een walvis. Zij ontsnappen door een vuur te maken, waardoor de walvis zo hard moet niezen dat ze weer buiten komen.
Maar hoe ziet het er eigenlijk uit in de buik van een walvis? Dat weten we niet precies. Je kunt je voorstellen dat alles wat een walvis inslikt daar terechtkomt.
En dat is tegenwoordig niet alleen voedsel. In Spanje werd een walvis gevonden met 17 kilo plastic in zijn buik: meer dan 10 meter touw, 30 vierkante meter plastic zeil (zoals bij kassen wordt gebruikt) en zelfs twee bloempotten.
In Schotland ging het om een walvis met meer dan 100 kilo afval in zijn maag, zoals bekers, visnetten, plastic zakken en touw.
Volgens SMASS, een organisatie die gestrande zeedieren onderzoekt, neemt het aantal gestrande walvissen en dolfijnen toe. In 2009 waren er 204 meldingen, in 2018 al meer dan 930.
Leviathan
een kunstwerk van Anish Kapoor
Leviathan is een oud woord voor een bijbels zeemonster. Het monster stamt uit de oertijd. Leviathan zou de koning der vissen zijn. Het wordt ook gebruikt als beschrijving van de witte walvis Mobi Dick in het boek van Herman Melville.
Van deze kant lijkt het werk wel op een grote ronde walvis vind je niet? Zo groot dat zijn hoofd bijna tegen het glazen dak komt.
Het werk bleek vier keer zo groot: wat op een staart lijkt, loopt door naar een even grote ronde bol in een andere hal van het paleis – ook aan de andere kant. Ze waren door smalle gangen met elkaar verbonden tot één geheel. Het leek nog het meest op een veelkoppig monster. Of was het een veelbuikig monster? Eigenlijk is het, zoals ik eerst dacht, helemaal geen walvis.
Waarom doet het me dan zo aan een walvis denken? Het is misschien door de naam van het gevaarte, het enorme formaat, de vorm, de kleur en het materiaal.
Heel spannend was dat je er echt in kon. Door de rode kleur van de huid van de gevaarte leek het nog het meest of je in een bolle buik stond. De wanden van de beestachtige bollen waren ook nog eens doorzichtig, je zag de hele gietijzeren constructie van het paleis om je heen.
Toch een beetje alsof je in de buik van een walvis zat.
©Anish Kapoor, Leviathan, PVC, 33.6x 99.89x 72.23m, Grand Palais, Paris, Courtesy the artist and Monumenta 2011, French Ministry for Culture and Communication
einde verhaal
De zeeschildpad
Behalve walvissen gaan ook zeeschildpadden dood door al het plastic afval in de oceaan. Lees HIER meer over deze peddelende en luchthappende dieren. Wist je dat ze als baby moeten rennen voor hun leven?
Wereld Natuur Fonds
Ontdek op de website van het Wereld Natuur Fonds, WWF-NL, meer walvissoorten en lees verder om om te weten waarom de WWF deze dieren wil beschermen
De walvis pagina verscheen voor het eerst in de Amsterdamse buurtkrant #DWARS 180 in juni 2015.
