Die schelle “srieeeh!” hoort bij zinderende dagen – en dan ergens begin augustus, poef, stilte. Gierzwaluwen leven bijna het hele jaar boven Afrika en kunnen zelfs slapend in de lucht rusten. Vleugels als sikkels, snelheid van een pijl, maandenlang geen grond onder de voeten! Ze roepen vooral hoog boven de daken; daar klinkt hun geluid het best en hebben ze ruimte om te racen. In mei komen ze terug als een zwevende sirene die de zomer aanzet.

“Hoe-poe! Hoe-poe!”- de hop verklapt zichzelf met zijn eigen naam. Volg die roep in april en je vindt hem vaak op de grond, niet in de boomtoppen. Ook deze vogel is zeldzaam in Nederland. Hij zoekt met een lange, kromme snavel insecten op de grond en spreidt soms een geel-oranje kuif als een waaier. In de herfst trekt hij naar Noord- en Oost-Afrika of blijft rond de Middellandse Zee. Een speciaal geurtje uit klieren bij het nest kan hem en zijn kuikens beschermen, niet iedereen vindt zijn parfum lekker.

Trekvogels dragen meerdere kompassen in hun hoofd. Overdag lezen ze de zon, ’s nachts de sterren, en ze voelen het magnetische veld van de aarde, alsof er een onzichtbare pijl in hun borst zit. Geuren van zee en land helpen ook. Jong geleerd, oud gedaan: sommige soorten volgen hun ouders; andere hebben een ingebouwde route. Waarom die verre reis? Omdat het zuiden in de winter meer insecten, zachtere temperaturen en soms zelfs langere jachturen bied. En dat is precies wat ouders en jongen nodig hebben om genoeg energie te verzamelen voor de volgende lente.